Skip links

Bruggenbouwers van de toekomst

Ze wringen zichzelf in uiteenlopende bochten om kennisoverdracht te verwezenlijken, ze zijn de tweede thuisbasis van de pedagogiek en zetten hun missie ondanks heersende perikelen in onderwijsland onverstoorbaar voort. Leraren behoren tot de cruciale dragers van onze maatschappij. Toch wordt hun impactafdruk nog te vaak onderschat. Daarom brengt NedMI de komende tijd het nobele leraarschap in beeld.

Door: Buse Rumevleklioglu

“De ware leraren gebruiken zichzelf als brug waarover zij hun leerlingen vragen over te steken; om vervolgens, na hun oversteek mogelijk gemaakt te hebben, met plezier in te storten en hen uitnodigen hun eigen bruggen te bouwen.”

De Griekse filosoof en schrijver Nikos Kazantzakis (1883 – 1957) had het leraarschap waarschijnlijk niet vollediger kunnen beschrijven. Het beslaat de op hun toegeruste verantwoordelijkheid voor het creëren van een veilig pedagogisch klimaat en een prikkelende leeromgeving, het vergroten van kansen en het stimuleren van zelfredzaamheid. Maar het beslaat ook het algemene arbeidsethos van de leraar: het als middel fungeren voor de individuele ontplooiingen van leerlingen, en daarmee bijdragen aan de toekomst van de maatschappij.

Gedegen onderwijs is een fundament van een democratische rechtsstaat. Hoe gedegen onderwijs in de 21e eeuw vormgegeven moet worden staat al langere tijd open voor onderzoek en discussie, maar een minimale vereiste is de inzetbaarheid van voldoende bevoegde leraren. Het recent verschenen rapport De Staat van het Onderwijs 2020 (Inspectie van het Onderwijs, 2020) liegt er niet om. Uit dit rapport komt naar voren dat het schrijnende  en onverminderde lerarentekort een bedreiging vormt voor de kwaliteit van en de kansengelijkheid binnen het onderwijs. Indien dit tekort niet de benodigde aandacht krijgt en niet teruggedrongen wordt, schetsen de ramingen geen geruststellende vooruitzichten voor de toekomst van de Nederlandse onderwijskwaliteit (CentERdata, 2019).

Maar het belang van de leraar reikt verder dan de toekomst van de maatschappij en de onderwijskwaliteit. Het is de leraar die als een van de eerste rolmodellen op het levenspad van een jongere optreedt. Onderzoeken hebben herhaaldelijk aangetoond dat positieve rolmodellen een gunstig effect op het zelfvertrouwen van jongeren hebben. Door het aansluiten bij hun leefwereld, het aangaan van een interpersoonlijke relatie en het geven van erkenning en waardering, is de leraar een versterkende factor in de self-efficacy – het geloof in eigen kunnen – van leerlingen (El Hadioui et al., 2019).

Het lijkt onbetwistbaar dat het leraarschap een essentieel, impactvol en veelzijdig beroep is. Waarom geniet het beroep nochtans geen (welverdiende) populariteit? Is het een imagoprobleem? Worden de salarissen en werkdrukken als hinderpalen beschouwd? Of moeten de pabo’s en lerarenopleidingen anders ingericht worden? De vooraanstaande vraag blijft echter: Wie worden straks de bruggenbouwers en kansenvergroters van onze maatschappij?

Om de antwoorden op deze vragen te krijgen, blikken we de komende tijd op de al werkzame bruggenbouwers in onderwijsland. Middels een videoreeks krijgen leraren uit diverse hoeken van het land het podium om ons mee te nemen in hun beroep. Ze lichten hun drijfveren, passie en alle impactvolle facetten van hun vak toe. Zo wordt het leraarschap letterlijk in beeld gebracht, en hopen wij jong Nederland hier een virtueel kijkje in te bieden.

X